Бясалгалын ертөнцөд бясалгагчдын ерэн есөн хувь нь Хий боловсронгуй болгох шатанд байдаг. Тиймээс бясалгагчид энэ шатыг есөн түвшинд хуваадаг заншилтай бөгөөд түүнээс хойших шат бүрийг л дээд, дунд, доод гэсэн гурван дэд түвшинд ангилдаг.
Харин Даог эрэлхийлэх бүлгэмд өөр. Хий боловсронгуй болгох шат гэдэг ердөө үүдээр орох босго төдий байхад юунд нь дахин нарийн хуваах билээ?
Даог эрэлхийлэх бүлгэмд Хий боловсронгуй болгох шат л гэж бий. Дэд түвшин гэж байхгүй.
— Бусад хүмүүс ч бас над шиг хийг биедээ оруулж бясалгадаг юм уу?
Лу Ян сониучирхав. Хэрэв бүгд ингэж бясалгадаг юм бол яагаад өөрийнх нь ахиц хамгийн удаан байсан юм бэ?
Юнь Жи толгой сэгсрэв.
— Чиний хэрэглэж байгаа арга бол эртний өвөг дээдсийн хамгийн анхдагч бясалгалын арга. Тэд байгальтай цуурайсан мэт нийцэж, тэнгэр хүн нэгэн цогц болж, Сүнслэг эрчмийг биедээ оруулаад тэр дороо бясалгагч болдог байсан.
Хамгийн анхны бясалгалд ахмад хүний заавар, бэлэн Бясалгалын арга аль аль нь хэрэггүй байжээ. Зөвхөн тасралтгүй ухаарч ойлгох, өөрийн биеэр туршин алдах хоёр л шаардлагатай.
— Судлын тухайд эмийн ваннд орох үед чинь бүх судлыг бүрэн нээсэн. Тиймээс Сүнслэг эрчим саадгүй урсаж чадна. Тэнгэр хүн нэгэн цогц болсон тэр төлөвт Сүнслэг эрчим чиний өөрийн мэдрэмжийг даган хөдөлнө. Энэ урсгалын зам чамд хамгийн тохиромжтой, ямар ч зэрэглэлийн Бясалгалын аргаас илүү.
Бясалгалын ертөнцөд Бясалгалын аргыг ерөнхийдөө Шар, Нууц, Газар, Тэнгэр, Мөнх настны гэсэн таван зэрэгт ангилдаг. Харин Юнь Жигийн хувьд хоёрхон төрөл бий — өөрт нь тохирох, тохирохгүй.
— Ямар ч Бясалгалын аргыг анх бүтээхдээ зөвхөн чамд зориулж хийсэн байдаггүй. Илдийн сүнслэг язгууртай хүнд тохирох арга олон. Надад бүр хайрцаг дүүрэн бий. Гэхдээ тэдний нэг нь ч чамд яг тохирохгүй.
— Тиймээс өнөөдрөөс чамд урт хугацааны нэг даалгавар өгнө. Өөрийн Бясалгалын аргыг өөрөө бүтээ.
Юнь Жи Бясалгалын арга бүтээ гэж хэлсэн нь Лу Яныг ганцааранг нь харанхуйд тэмтчүүлнэ гэсэн үг биш. Тэр өөрөө чиглүүлнэ. Гэсэн ч энэ даалгавар ямар хэцүү болохыг төсөөлөхөд бэрх биш.
Бясалгалын арга бүтээнэ гэдэг Бясалгалын ертөнцийн олон жил үзсэн ахмад мэргэд л хийж чадах зүйл байв.
Лу Ян эвгүйхэн ярвайв.
— Бясалгалын арга бүтээдэг ахмадууд бүгд өндөр байр суурьтай, бүх шатны тухай гүн гүнзгий ойлголттой хүмүүс байдаг. Тийм болохоор л тэд Бясалгалын арга бүтээх эрхтэй. Харин хийг дөнгөж биедээ оруулж эхэлсэн би Бясалгалын арга бүтээнэ гэдэг арай л...
Юнь Жи түүний гомдоллохыг таслав.
— Бясалгалын арга бүтээх чиний бодож байгаачлан тийм хэцүү биш.
— Даог эрэлхийлэх бүлгэмд нэг дүрэм байдгийг мэдэх үү? Суурь тогтоох шатнаас хойш шавь бүр Даалгаврын танхимаас гаргасан даалгаврыг биелүүлж, Зөв замын өмнөх үүргээ гүйцэтгэх ёстой.
Лу Ян толгой дохив. Энэ тухай сонсож байсан.
Бусад бүлгэмд ч төстэй тогтолцоо бий. Шавь нараа зүгээр суулгахгүйн тулд даалгавар хийлгэж, өөрийн үнэ цэнийг батлахын тулд бүлгэмдээ хувь нэмэр оруулахыг шаарддаг.
Харин Мөнх настны таван их бүлгэм өөр. Шавь нараас даалгавар биелүүлэхийг шаарддаг нь бүлгэмдээ хувь нэмэр оруулахын төлөө бус, Зөв замд хувь нэмэр оруулахын төлөө юм.
Мөнх настны таван их бүлгэм Зөв замыг тэргүүлдэг гэдэг хоосон үг биш.
— Ерөнхийдөө даалгавар нь уулнаас бууж чөтгөр устгах, сүнс зайлуулах зэрэг зүйл байдаг. Би хорвоогийн элдэв хэрэгт орооцолдох дургүй болохоор даалгавраа биелүүлэх өөр арга сонгосон.
— Ямар арга?
— Даалгаврын танхимд байнгын нэг даалгавар бий. Даог эрэлхийлэх бүлгэмд өмнө нь бүртгэгдээгүй нэг Бясалгалын аргыг олж авчирч хуулбарлан хадгалуулах. Үүнийг ч даалгавар биелүүлсэнд тооцдог.
— Тэгэхээр ахлах эгч та...
Лу Янд зоригтой хэрнээ өөрөө ч итгэмээргүй нэг бодол төрөв.
— Тийм. Би даалгавар... биелүүлэхийн тулд олон Бясалгалын арга өөрөө зохиогоод, Өвийн Агуйн тэнгэр орноос олсон гэж тэднийг хуурсан.
— Харамсалтай нь сүүлдээ баригдсан.
— Яаж баригдсан юм бэ? — гэж Лу Ян цааш лавлав.
— Миний тайлагнасан даалгавруудаар тооцвол Өвийн Агуйн тэнгэр орны өнцөг булан бүрээр явчихсан болсон. Дараагийн удаа хаанаас олсон гэж зохиохоо мэдэхээ больсон юм.
— Тэгэхээр харж байгаа биз. Бясалгалын арга бүтээх хэцүү биш.
Юнь Жи өөрийн туршлагаар жишээ татан, учир зүйтэйгээр тайлбарласнаар Лу Яныг яалт ч үгүй үнэмшүүлэв.
Лу Ян амаа нээгээд, “Ахлах эгчийг үнэнч шударга гэж бодсон чинь бас худлаа хэлдэг юм байна”, “Ахлах эгчийн оюун ухаан биднийхтэй нэг түвшний биш юм байна”, “Ахлах эгчийн хэлдэг Бясалгалын арга бүтээх гэдгийг би хийвэл зүгээр л дур мэдэн зохиосон хэрэг болно” гэх мэт олон үг хэлмээр байлаа.
Гэвч Юнь Жигийн ямар ч хөдөлгөөнгүй тайван харцтай тулгарахад тэр бүх үг нь ганц өгүүлбэр болон хувирав.
— Ахлах эгчийн хэлсэн зөв.
— Чи бясалгагч болсон ч шаардлага хангасан Илдийн бясалгагч болоход хол байна. Энэ номыг ав.
Ахлах эгч нэгэн эртний ном өгөв. Үл мэдэгдэх мангас араатны арьсаар хийсэн тэр ном том, зузаан, бас хүнд аж.
— “Мангасын нутгийн тэмдэглэл” үү?
Лу Ян эртний номыг нээхэд гэнэт жихүүдэс төрөв. Хуудас бүр дээрх янз бүрийн мангас араатны дүр яг амилсан мэт тодорч, бүр бүдэгхэн хүрхрэх дуу нь хүртэл сонсогдох шиг.
Энэ ном лав үнэлж баршгүй эд байх!
Лу Ян хуудас эргүүлэнгээ бодов. Илдийн урлагт Илдийн санаа хэрэгтэй. Өөрөө Хий боловсронгуй болгох шатанд дөнгөж орсон байж Илдийн санааг яаж бясалгах юм бэ?
Эртний Илдийн бясалгагчид мангас араатантай цуст тулаан хийж, амь үхлийн зааг дээр тэмцэн, мангас араатны догшин сүртэй нүүр тулж байж анхны Илдийн санаагаа олдог байсан гэж тэр сонсож байжээ.
Тэгэхээр хариу нь тодорхой мэт. Номон дахь мангас араатнуудын дүрийг сэтгэлдээ төсөөлж, догшин чанарыг нь ухааран, охь шимийг нь авч хаягдлыг нь орхино. Тэгээд мянга мянган мангас араатны шинжийг нэг цэгт нэгтгэвэл өөрийн өвөрмөц Илдийн санааг олж болох нь.
Энэ арга хэцүү ч Илдийн сүнслэг язгууртай өөрт нь яг тохирно.
Ахлах эгч өөрт нь ямар их найдвар тавьж байгааг ч эндээс харж болохоор байлаа.
— Ойлголоо, — гэж Лу Ян ахлах эгчийн далд санааг бүрэн ухсан мэт хэлэв.
Юнь Жи Лу Ян руу нэг харлаа. Тэр яг юу ойлгосныг нь өөрөө огт мэдсэнгүй. Юнь Жи дохиход хүүхэлдэй дахиад нэг тэрэг дүүрэн дүпү түрж ирэв.
— Ойлгосон бол боллоо.
— Илдийн бясалгагч болохын тулд нарийн хяналт хэрэгтэй. Энэ Ногоон оргил илдийг ав. Дараагийн хийх зүйл чинь илдийн үзүүрээр дүпүг мангас араатны хэлбэрт сийлэх. Бүх хэлбэр нь номон дотор бий.
Юнь Жи хадгалах орон зайнаасаа нэг хурц илд гаргав. Ир нь хүйтнээр гялалзаж, бариул дээр нь “Ногоон оргил” гэж сийлжээ.
Лу Ян: — ...
Дахиад дүпү юу?
Тэр аймшигт зүүд үнэндээ зөгнөл байсан юм биш биз? Ирээдүйд өөрийг нь Дүпүгийн мөнх наст гэж дууддаг болохыг урьдчилан хэлсэн ч юм билүү?
Новш гэж, ийм юм бодож болохгүй.
Лу Ян энэ аймшигтай бодлыг толгойноосоо яаран хөөв.
Ногоон оргил илдийг гартаа авахад түүнд маш хөнгөн санагдав.
Үнэндээ Ногоон оргил илд хэт хөнгөндөө биш, яг эсрэгээрээ маш хүнд байлаа. Энэ илд Хий боловсронгуй болгох шатны эхний гурван түвшний бясалгагчдад зориулагдаагүй нь лав. Тэд өргөж ч чадахгүй.
Харин Лу Ян өөр. Өмнөх бэлтгэлийн дараа түүний хүч ямар хэмжээнд хүрснийг өөрөө ч мэдэхгүй байв. Шуудхан хэлбэл, одоогийн Лу Ян ямар ч арга техник хэрэглэлгүйгээр ганц цохилтоор Хий боловсронгуй болгох шатны эхний гурван түвшний ямар ч бясалгагчийг унагаж чадна.
...
Хий боловсронгуй болгох шатанд орсноор Илдийн замын төрөлхийн авьяас нь илэрч эхэлсэн үү, эсвэл өмнөх хатуу бэлтгэлээр олсон хяналт нь нөлөөлөв үү — Лу Ян Ногоон оргил илдийг тун амархан эзэмшив.
Арав гаруйхан хоногийн дараа тэр дүпүг янз бүрийн мангас араатны хэлбэрт сийлээд зогсохгүй, өөрийнхөө болон ахлах эгчийн дүрийг хүртэл урлаж чаддаг болжээ. Тэр ч бүү хэл Даог эрэлхийлэх бүлгэмийн лянхуа хэлбэртэй есөн оргилыг дүпүгээр дуурайлган сийлж чадна.
Ардын гудамжны уран үзүүлбэрчдийг даган Лу Ян дахиад нэг шинэ ур чадвартай болж, гал тогоондоо хүртэл нэр алдартай болов.
Тэр хурдаа нэмэхээс өөр аргагүй байсан юм. Дүпү дахиж идэж үнэхээр чадахгүй байлаа.
Лу Ян энэ шатыг дуусгахад ахлах эгч гарч ирэв. Хэдэн үгээр урам өгсний дараа нэг ширхэг гүнждийн үр гаргаж ирлээ.
— Илдийн бясалгалд ажиглах чадвар ч бас хэрэгтэй. Одоо би энэ гүнждийн үрийг дүпүний үйрмэг дунд хаяна. Чи хамгийн богино хугацаанд олж гарга.
Лу Ян өвдөг сөхрөн унав.
— Ахлах эгч ээ, өөр арга сонгож болохгүй юу?
Ахлах эгч гуйн царайчилж буй Лу Ян руу чимээгүй ширтэв. Харцанд нь өчүүхэн ч хэлбэлзэл байсангүй.
— Өө.